ไมเกรน (Migraine)

โรคไมเกรน (Migraine) หรืออาการปวดหัวข้างเดียว เป็นโรคที่นอกจากจะทำให้ผู้ป่วยรู้สึกทุกข์ทรมานแล้ว ยังทำให้เกิดอาการข้างเคียงอีกหลายอย่างการรักษาโดยส่วนใหญ่ทำได้แค่เพียงให้ยาเพื่อลดอาการปวดลงเท่านั้นเอง

แม้จะไม่มีคำตอบที่ชัดเจนว่ามีอาหารประเภทใดบ้าง ที่เป็นตัวกระตุ้นให้เกิดอาการปวดหัวข้างเดียวหรือไมเกรน แต่ทางการแพทย์มีข้อยืนยันว่า
"ความเครียดหรือการเปลี่ยนแปลง ของระดับฮอร์โมนในร่างกาย มีความสัมพันธ์กับการเกิดอาการปวดหัวข้างเดียวหรือไมเกรน"

จึงทำให้นักวิจัยมีความเชื่อว่า อาหารหลายประเภทดังต่อไปนี้ สามารถกระตุ้นอาการปวดหัวข้างเดียวหรือไมเกรนได้

ช็อกโกแลต (Chocolate) มีสารในกลุ่มเอมีน (Amines) ซึ่งมีผลต่อการลดระดับสารเซโรโตนิน (Serotonin) ในสมอง โดยสารเซโรโตนินนี้จะทำหน้าที่ควบคุมเสียงกับอาการปวด และการหดหรือการขยายตัวของหลอดเลือดในสมอง ซึ่งเป็นไปได้ที่จะเกี่ยวข้องกับการเป็นไมเกรน แต่ก็ยังไม่มีข้อสรุปแน่ชัดว่า ช็อกโกแลตจะมีผลกระตุ้นให้เกิดอาการปวดหัวข้างเดียวดังกล่าว

กาเฟอีน (Caffeine) สารกาเฟอีนส่วนมากพบในชา กาแฟ หรือเครื่องดื่มบางประเภทที่มีการผสมกาเฟอีน สำหรับคนที่ไม่เคยบริโภคเครื่องดื่มที่มีกาเฟอีน ถ้าได้รับกาเฟอีนมากไป หรือคนที่ดื่มเครื่องดื่มดังกล่าวเป็นประจำ แต่เมื่อดื่มน้อยลงจนทำให้ร่างกายได้รับสารกาเฟอีนน้อยลงกว่าที่เคยได้รับเป็นปกติ ทั้งสองกรณีดังกล่าวนี้อาจจะก่อให้เกิดปวดหัวข้างเดียว หรือไมเกรนได้

ไวน์แดงและเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ ไวน์แดงมีสารไทรามีน (Tyramine) และสารเฟลโวนอยด์ (Flavonoids) ซึ่งสารดังกล่าวสามารถกระตุ้นให้เกิดปวดหัวข้างเดียว หรือไมเกรนได้ สำหรับเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ทุกประเภท สามารถก่อให้เกิดโรคไมเกรนได้เช่นกัน คนที่เป็นไมเกรนอยู่แล้วแค่จิบเบียร์ วิสกี้ และไวน์ เพียงเล็กน้อยเท่านั้นก็จะกระตุ้นให้เกิดอาการได้ เพราะในเครื่องดื่มเหล่านั้นมีสารลดระดับเซโรโตนินอยู่ จึงควรแยกให้ออกระหว่างอาการปวดหัว จากการดื่มแอลกอฮอล์มากๆ (hang over) กับอาการปวดหัวข้างเดียว อาการปวดหัวแบบแรก เกิดขึ้นเนื่องจากร่างกายขาดน้ำโดยเฉพาะบริเวณสมอง ไม่เกี่ยวข้องกับการปวดหัวแบบไมเกรนแต่อย่างใด

สารแทนนิน และไทรามีน สารแทนนินเป็นสารธรรมชาติที่มีอยู่ในอาหารทั่วไป เช่น น้ำแอปเปิ้ล ชา กาแฟ ช็อกโกแลต ไวน์แดง ส่วนสารไทรามีนเป็นสารลดระดับเซโรโตนินในร่างกายได้ ซึ่งมีอยู่ในกล้วยสุกงอม ช็อกโกแลต เบียร์ เนยที่เก็บไว้นานๆ เมล็ดพืชบางประเภท และถั่วต่างๆ อย่างไรก็ตาม ข้อมูลยังไม่ยืนยันชัดเจนเกี่ยวกับฤทธิ์การกระตุ้น ให้เกิดไมเกรนเมื่อรับประทานสารทั้งสองนี้เข้าไป

น้ำตาลเทียม ผงชูรส และสารเจือปนอาหารอื่นๆ น้ำตาลเทียม ได้แก่ แอสปาเทม ผงชูรส (MSG หรือ monosodiumglutamate) และสารไนเตรท อาจก่อให้เกิดอาการปวดหัวข้างเดียว หรือไมเกรนได้

ข้อแนะนำเกี่ยวกับอาหาร และอาการไมเกรน

1. ลดหรืองดการดื่มชา กาแฟ หรืออาหารที่มีกาเฟอีน โดยการค่อยๆ ลดการบริโภคลง และไม่หยุดโดยทันที

2. การรับประทานอาหารที่มีวิตามินบี 12 สูง หรือเสริมด้วยวิตามินบี 12 (400 มก./วัน) พบว่า ช่วยลดความรุนแรง และความถี่ของอาการไมเกรนได้

3. ให้สังเกตหรือจดบันทึกอาหารและเครื่องดื่มที่รับประทานเข้าไป แล้วทำให้เกิดไมเกรนเพื่อจะได้หลีกเลี่ยงอาหารเหล่านั้น